27 Ağustos 2026 tarihli ve 33353 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi Yönetmeliği (“Yönetmelik”) ile sera gazı emisyonlarının izlenmesi, raporlanması ve doğrulanmasına ve Türkiye Emisyon Ticaret Sisteminin (“ETS”) uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar belirlendi. Yayım tarihinde yürürlüğe giren Yönetmelik ile Sera Gazı Emisyonlarının Takibi Hakkında Yönetmelik yürürlükten kaldırıldı.
Yönetmelik Ne Düzenler?
ETS, sera gazı emisyonlarına net sıfır hedefine uygun bir üst sınır belirlenmesi ilkesine dayalı olarak çalışan ve tahsisatların alınıp satılması suretiyle sera gazı emisyonu azaltımını teşvik eden bir sistemdir. Sistemin temel unsurlarından biri olan tahsisat, bir ton karbondioksit eşdeğerinde sera gazı emisyon hakkını ifade eder. ETS kapsamındaki işletmeler, her bir tesis için doğrulanmış sera gazı emisyon miktarına denk gelen tahsisatları teslim etmekle yükümlüdür.
Tahsisatların bir kısmı, Yönetmelikte belirlenen esaslar çerçevesinde işletmelere ücretsiz olarak tahsis edilebilir. Tahsisatlar ayrıca birincil piyasada satışa sunulabilir ve ikincil piyasada alınıp satılabilir. Bu kapsamda işletmeler, teslim yükümlülüklerini ellerinde bulunan tahsisatlarla yerine getirebilir; ihtiyaç duydukları tahsisatları piyasadan temin edebilir.
Tahsisatların ihracı, elde tutulması, devri ve teslimi gibi işlemler elektronik ortamda İşlem Kayıt Sistemi üzerinden gerçekleştirilir.
Kimler Kapsamda?
Tesislerin kategorileri, kurulu kapasitelerine göre ihtiyatlı olarak hesaplanan yıllık sera gazı emisyon miktarları esas alınarak belirlenir. Buna göre, yıllık emisyonu 50.000 ton CO₂ eşdeğerinden fazla ve 500.000 ton CO₂ eşdeğerine kadar olan tesisler Kategori B, 500.000 ton CO₂ eşdeğerinin üzerinde olan tesisler ise Kategori C olarak sınıflandırılır. Kategori B ve Kategori C tesisler ETS’ye tabidir.
Yıllık emisyonu 50.000 ton CO₂ eşdeğerine kadar olan Kategori A tesisler ETS kapsamında değildir. Bununla birlikte, Yönetmelik kapsamında sera gazı emisyonlarının izlenmesine tabi faaliyetleri yürüten bu tesisler, izleme, raporlama ve doğrulatma yükümlülüklerine tabidir.
Araştırma, geliştirme ve test faaliyetlerinin yürütüldüğü tesisler, yalnızca biyokütle kullanan tesisler ve askerî unsurlar Yönetmelik kapsamı dışındadır. Okul, üniversite, hastane ve savunma sanayii kuruluşlarına ait tesisler ise ilgili faaliyetleri bakımından ETS kapsamı dışında olmakla birlikte, emisyonlarını izleme, raporlama ve doğrulatma yükümlülüklerine tabidir.
İşletmelerin Temel Yükümlülükleri
Sera gazı emisyon izni: ETS kapsamındaki işletmelerin, sera gazı emisyonuna neden olan faaliyetlerini yürütebilmeleri için İklim Değişikliği Başkanlığından (“
Başkanlık”) sera gazı emisyon izni almaları zorunludur. Birden fazla tesisi bulunan işletmeler kural olarak her tesis için ayrı izin almakla birlikte, aynı adreste bulunan birden fazla tesis için tek izin alınabilir. Sera gazı emisyon izni beş yıl süreyle geçerlidir.
İzleme, raporlama ve doğrulama: Yönetmelik kapsamında sera gazı emisyonlarının izlenmesine tabi işletmeler, sera gazı emisyon izleme planı hazırlamak ve emisyonlarını bu plana göre izlemekle yükümlüdür. İşletmeler, bir önceki takvim yılına ait emisyonlarını ve faaliyet seviyelerini her yıl 30 Nisan’a kadar Başkanlığa raporlar. Sera gazı emisyon raporunun Başkanlığa sunulmadan önce doğrulayıcı kuruluş tarafından doğrulanması zorunludur.
Tahsisat teslimi: ETS kapsamındaki işletmeler, doğrulanmış sera gazı emisyon raporlarında yer alan emisyon miktarına denk gelen tahsisatı, yükümlülük yılının Kasım ayının son iş gününe kadar İşlem Kayıt Sistemi üzerinden teslim eder. Süresinde teslim edilmeyen tahsisat miktarı, telafi yılı yükümlülüğü olarak bir sonraki yükümlülük yılında teslim edilmesi gereken tahsisat miktarına eklenir.
Geçiş Süreci ve Yaptırımlar
ETS uygulaması pilot uygulama dönemiyle başlayacak olup pilot dönemin kapsamı, süresi ve uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Karbon Piyasası Kurulu tarafından belirlenecektir.
ETS kapsamına girecek işletmelerin, 7552 sayılı İklim Kanunu’nun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç yıl içinde sera gazı emisyon izni alması gerekmektedir.
Yönetmelikte yükümlülüklere aykırılık halinde idari para cezaları öngörülmektedir. Doğrulanmış sera gazı emisyon raporunun süresinde sunulmaması ve sera gazı emisyon izni alınmadan veya geçerli bir izin bulunmaksızın faaliyette bulunulması idari para cezasına tabidir.
Ayrıca Yönetmelik kapsamındaki iş ve işlemlerde kasıtlı olarak yanlış, yanıltıcı veya gerçek dışı bilgi, belge veya beyan sunulması ile tahsisat teslim yükümlülüğünün yerine getirilmemesi, sera gazı emisyon izninin iptalini gerektiren haller arasında düzenlenmiştir.